LOOS — Das war Einmal

Na een praxis van ruim veertig jaar, in allerlei gedaantes, heeft LOOS afscheid genomen van haar laatste huis, de Studio aan De Constant Rebecqueplein. Het einde van een tijdperk waarin de diverse overheden begrepen dat het ondersteunen van experimentele kunst noodzakelijk was.

Het voor mij ingrijpendste samenwerkingsproject vond plaats in 1993, met het componeren van De Tragische Handeling, en de diverse uitvoeringen ervan door Ensemble LOOS. Met Peter van Bergen, de oprichter van LOOS, heb ik uren gewerkt aan een notatiesysteem voor de diverse klanken die hij tijdens zijn improvisaties maakte, combinaties van glissandi en het tegelijkertijd zingen van klinkers, op basis van specifieke grepen. Deze werden ingevoerd in een speciaal door Paul Jeukendrup ontworpen nagalm-systeem, met het effect van een soort live-samples avant la lettre.

Behalve een aantal werken dat ik voor LOOS heb geschreven heb ik ook twee van mijn klassen uit de compositieafdeling van het Koninklijk Conservatorium in de Studio gebracht: De esthetiekklas ‘De Techniek van de Schoonheid’ en een lab dat ik samen met Ivan Babinchak en Maya Verlaak heb opgericht, de ‘Research Concert Cycle’. Het was kenmerkend voor de praktijk van Studio LOOS om dergelijke initiatieven te steunen en mede mogelijk te maken. De Studio was primair een laboratorium, een plek om samen dingen uit te vinden, waarbij begrepen werd dat het risico op een mislukking daar een fundamenteel, onlosmakelijk (en soms magistraal) onderdeel van is.

Het einde hiervan is het gevolg van het kunstbeleid van de overheid die het verschil niet meer begrijpt tussen het schone en het aantrekkelijke, tussen kunst en vermaak. Auch das Schöne muß sterben, maar de condities om dit schone te creëren niet.

— Cornelis de Bondt, 1 Februari 2025

Foto kop — Willem Minderhout: De uitvoering van mijn werk ‘Einmal’ in het kader van de RCC door ‘Das Ensemble Ohne €igenschaften’, Studio LOOS, 7 november 2015.